OB – Odczyn Biernackiego (tempo opadania erytrocytów)

Odczyn Biernackiego (OB), znany również jako szybkość sedymentacji erytrocytów (ESR), mierzy, jak szybko czerwone krwinki opadają na dno próbówki w ciągu jednej godziny. Parametr ten jest nieswoisty – wzrost OB nie określa choroby, ale wskazuje na obecność procesu zapalnego w organizmie, co czyni go przydatnym w wstępnej diagnostyce wielu schorzeń.

Rola OB w diagnostyce

  • OB pełni funkcję ogólnego markera zapalenia – wzrasta przy infekcjach, chorobach autoimmunologicznych, nowotworach oraz stanach zapalnych narządów wewnętrznych.
  • Wysokie wartości mogą pojawić się m.in. przy: reumatoidalnym zapaleniu stawów, toczniu, szpiczaku mnogim, białaczkach, zakażeniach nerek, chorobach układu pokarmowego, a także przy urazach, martwicy tkanek czy sepsie.
  • OB stosuje się najczęściej wraz z CRP – OB lepiej ocenia przewlekłe stany zapalne, podczas gdy CRP jest bardziej czułe na ostre infekcje.

Wskazania do wykonania badania

  • przewlekłego lub nawracającego bólu, gorączki, osłabienia lub utraty masy ciała,

  • chorób reumatycznych, autoimmunologicznych i zapalnych,

  • diagnostyki zmian w układzie wątrobowo-nerkowym,

  • monitorowania terapii stanów przewlekłych,

  • jako element pakietów profilaktycznych wraz z morfologią, CRP, glukozą i parametrami biochemii.

Jak przygotować się do badania?

  • Należy być na czczo – post trwający co najmniej 12 godzin (ostatni posiłek najpóźniej do godz. 18:00 poprzedniego dnia)
  • Pobranie krwi najlepiej między godziną 7:00 a 10:00
  • Unikać alkoholu, intensywnego wysiłku, stresu oraz silnej kawy/herbaty przez 2–3 dni przed badaniem
  • Pacjent powinien odpocząć ok. 10–15 minut w pozycji siedzącej przed pobraniem krwi.

Normy i interpretacja wyników

  • Norma zależy od wieku i płci:
    • Kobiety (15–50 lat): do ~30 mm/h
    • Mężczyźni (15–50 lat): do ~20 mm/h
    • Dzieci: zazwyczaj <10 mm/h (ok. 0–2 mm/h u niemowląt, <17 mm/h poniżej 6 miesięcy)
  • Podwyższone OB – sugestia stanu zapalnego, infekcji lub choroby przewlekłej – wymaga dalszej oceny medycznej
  • OB >100 mm/h – może wskazywać na poważne choroby nowotworowe lub przewlekłe stany zapalne
  • Niskie OB – np. przy czerwienicy prawdziwej, nadlepkości krwi, krioglobulinemii

Zarezerwuj badanie OB w CDT Medicus

OB to szybki, tani i skuteczny test przesiewowy dla oceny stanu zapalnego i monitoringu chorób przewlekłych. Umów wizytę w jednej z naszych placówek i uzyskaj dokładną interpretację wyniku od specjalisty.

Najczęściej zadawane pytania

Czy każde wysokie OB oznacza chorobę?

Nie – OB może być podwyższone fizjologicznie przy menstruacji, ciąży, stresie lub przyjmowaniu niektórych leków, dlatego wynik zawsze powinien być oceniony przez lekarza..

Czy OB i CRP działają tak samo?

CRP szybciej reaguje na ostre stany zapalne, natomiast OB jest użyteczny przy monitoringu przewlekłych procesów; oba parametry wzbogacają diagnostykę.

Czy na OB trzeba być na czczo?

Tak – badanie wymaga postu minimum 12 godzin, aby wynik był wiarygodny oraz eliminować czynniki wpływające na sedymentację krwinek.