Kał – Lamblie metodą ELISA

Badanie CA 19-9 polega na oznaczeniu stężenia antygenu CA 19-9 we krwi. Marker ten jest wykorzystywany przede wszystkim jako badanie pomocnicze w diagnostyce oraz monitorowaniu przebiegu i leczenia niektórych chorób nowotworowych, szczególnie raka trzustki i nowotworów dróg żółciowych. Podwyższony poziom CA 19-9 nie oznacza jednak automatycznie choroby nowotworowej – jego wzrost może występować również w schorzeniach niezwiązanych z nowotworem.

Czym są lamblie i czym jest lamblioza?

Lamblie to pierwotniaki pasożytujące w przewodzie pokarmowym człowieka, przede wszystkim w jelicie cienkim. Do zakażenia dochodzi drogą pokarmową, np. poprzez spożycie zanieczyszczonej wody lub żywności, a także wskutek przeniesienia cyst pasożyta na rękach.

Zakażenie może przebiegać bezobjawowo, ale u części osób prowadzi do wystąpienia dolegliwości ze strony układu pokarmowego.

Jakie objawy mogą wystąpić przy zakażeniu lamblią?

  • nawracająca lub przedłużająca się biegunka,

  • bóle i skurcze brzucha,

  • wzdęcia,

  • nudności,

  • nadmierne oddawanie gazów,

  • utrata apetytu,

  • spadek masy ciała,

  • osłabienie.

Przewlekłe zakażenie może prowadzić do zaburzeń wchłaniania składników odżywczych. Same objawy nie pozwalają jednak potwierdzić lambliozy, dlatego konieczne może być wykonanie odpowiednich badań.

Na czym polega badanie lamblii metodą ELISA?

Badanie wykonywane jest z próbki kału. Metoda ELISA (Enzyme-Linked Immunosorbent Assay) umożliwia wykrywanie antygenów Giardia obecnych w materiale biologicznym. W przeciwieństwie do klasycznego badania mikroskopowego metoda ta nie opiera się wyłącznie na bezpośrednim poszukiwaniu cyst lub innych form pasożyta pod mikroskopem. Wykrywane są charakterystyczne antygeny, co stanowi pomocne narzędzie w diagnostyce zakażenia.

Jak można zarazić się lamblią?

Do zakażenia dochodzi po przedostaniu się cyst pasożyta do przewodu pokarmowego. Źródłem zakażenia może być m.in.:

  • zanieczyszczona woda,
  • nieumyte owoce i warzywa,
  • niedostateczna higiena rąk,
  • kontakt z przedmiotami zanieczyszczonymi cystami pasożyta,
  • bliski kontakt z osobą zakażoną.

Ze względu na sposób przenoszenia zakażenia lamblioza może łatwiej szerzyć się w skupiskach dzieci, np. żłobkach czy przedszkolach.

Czy lamblie mogą powodować długotrwałe problemy jelitowe?

Tak. U części osób zakażenie może utrzymywać się przez dłuższy czas. Przewlekła giardioza może prowadzić do zaburzeń trawienia i wchłaniania, a w konsekwencji do niedoborów składników odżywczych lub utraty masy ciała. Jeżeli dolegliwości jelitowe utrzymują się lub nawracają, warto skonsultować się z lekarzem, który może zdecydować o wykonaniu badania w kierunku Giardia oraz rozszerzeniu diagnostyki.

FAQ – Badanie kału na lamblie

Czy lamblioza może przebiegać bez objawów?

Tak. Niektóre osoby zakażone Giardia nie mają charakterystycznych dolegliwości, ale mogą być nosicielami pasożyta. Dlatego w określonych sytuacjach lekarz może zalecić badanie również osobie bez typowych objawów.

Czy lamblie występują tylko u dzieci?

Nie. Zakażenie może wystąpić w każdym wieku. U dzieci ryzyko transmisji może być większe m.in. ze względu na bliski kontakt z rówieśnikami i łatwiejsze szerzenie się zakażeń w żłobkach czy przedszkolach.

Czy zwykłe badanie kału na pasożyty i test ELISA na lamblie to to samo?

Nie. Klasyczne badanie parazytologiczne polega na poszukiwaniu pasożytów lub ich form rozwojowych w próbce, natomiast test ELISA wykrywa charakterystyczne antygeny Giardia. Lekarz może zdecydować, która metoda będzie odpowiednia w konkretnej sytuacji.

Czy po wykryciu lamblii trzeba zbadać pozostałych domowników?

Nie w każdym przypadku. Decyzja zależy m.in. od występowania objawów oraz ryzyka transmisji zakażenia. W przypadku potwierdzenia giardiozy warto omówić z lekarzem, czy diagnostyka innych osób pozostających w bliskim kontakcie jest wskazana.

Data dodania: 12 sierpnia, 2026 | Ostatnia aktualizacja: 12 sierpnia, 2026

Prezentowane informacje o charakterze medycznym powinny być traktowane jako ogólne wytyczne i nie zastępują one indywidualnej oceny lekarza w kwestii postępowania medycznego wobec każdego pacjenta. Lekarz, po dokładnym zbadaniu stanu pacjenta, ustala zakres i częstotliwość badań diagnostycznych oraz/lub procedur terapeutycznych, uwzględniając konkretne wskazania medyczne. Wszelkie decyzje medyczne są podejmowane w pełnym porozumieniu z pacjentem.

Autor artykułu

Redakcja CDT Medicus to zespół specjalistów i pasjonatów zdrowia, którzy dzielą się wiedzą na temat profilaktyki, diagnostyki oraz nowoczesnej medycyny. Naszym celem jest wspieranie w codziennym dbaniu o zdrowie i dobre samopoczucie.

Zobacz wszystkie artykuły →