DHEA (dehydroepiandrosteron) – surowica

Badanie DHEA (dehydroepiandrosteronu) w surowicy pozwala oznaczyć stężenie jednego z hormonów androgenowych produkowanych przede wszystkim przez nadnercza. DHEA jest prekursorem innych hormonów płciowych, w tym testosteronu i estrogenów. Oznaczenie jego poziomu znajduje zastosowanie przede wszystkim w diagnostyce zaburzeń hormonalnych oraz ocenie funkcjonowania nadnerczy.

Czym jest DHEA (dehydroepiandrosteron)?

DHEA to naturalny hormon steroidowy produkowany głównie przez korę nadnerczy, a w mniejszych ilościach również przez gonady. Stanowi substrat wykorzystywany przez organizm do produkcji innych hormonów płciowych.

Stężenie DHEA zmienia się wraz z wiekiem i zależy m.in. od płci. Z tego względu wynik badania należy zawsze odnosić do zakresów referencyjnych właściwych dla danego laboratorium oraz sytuacji klinicznej pacjenta.

Kiedy warto wykonać badanie DHEA?

  • nadmierne owłosienie u kobiet (hirsutyzm),

  • nasilony trądzik o podejrzewanym podłożu hormonalnym,

  • zaburzenia miesiączkowania,

  • objawy wirylizacji u kobiet,

  • przedwczesne pojawienie się cech dojrzewania,

  • podejrzenie chorób nadnerczy,

  • nieprawidłowe wyniki innych badań hormonalnych.

Zakres diagnostyki powinien zostać dobrany indywidualnie przez lekarza.

DHEA a nadnercza – dlaczego wykonuje się to badanie?

Ponieważ znaczna część DHEA powstaje w korze nadnerczy, jego oznaczenie może dostarczyć lekarzowi informacji dotyczących produkcji androgenów nadnerczowych.

Nieprawidłowe stężenie może występować m.in. w wybranych zaburzeniach funkcjonowania nadnerczy. Sam wynik DHEA nie pozwala jednak rozpoznać konkretnej choroby – konieczna jest jego interpretacja razem z objawami oraz innymi badaniami hormonalnymi.

Jak przygotować się do badania DHEA?

DHEA oznaczany jest w próbce krwi żylnej. Ze względu na możliwość występowania zmian stężenia hormonów w ciągu doby lekarz lub laboratorium może zalecić pobranie krwi w określonych godzinach.

Przed badaniem należy poinformować lekarza o przyjmowanych lekach, preparatach hormonalnych oraz suplementach zawierających DHEA. Nie należy samodzielnie odstawiać stosowanego leczenia.

Jakie badania hormonalne mogą uzupełnić oznaczenie DHEA?

W zależności od występujących objawów lekarz może rozszerzyć diagnostykę o oznaczenie:

  • DHEA-S,
  • testosteronu,
  • androstendionu,
  • kortyzolu,
  • 17-OH-progesteronu,
  • SHBG.

Dobór badań zależy od wieku, płci, objawów oraz podejrzewanej przyczyny zaburzeń hormonalnych.

FAQ – DHEA (dehydroepiandrosteron)

Czym różni się DHEA od DHEA-S?

DHEA-S (siarczan DHEA) jest pochodną DHEA występującą we krwi w znacznie większym stężeniu i charakteryzującą się większą stabilnością. Z tego względu w diagnostyce nadmiernej produkcji androgenów nadnerczowych często oznacza się właśnie DHEA-S. Są to jednak dwa odrębne parametry laboratoryjne.

Czy poziom DHEA zmienia się z wiekiem?

Tak. Stężenie DHEA jest zależne od wieku. Zwiększa się w okresie dojrzewania i wczesnej dorosłości, a następnie wraz z wiekiem stopniowo się zmniejsza. Dlatego wynik należy interpretować według norm odpowiednich dla wieku i płci pacjenta.

Czy suplementacja DHEA może wpłynąć na wynik badania?

Tak. Preparaty zawierające DHEA mogą wpływać na stężenie hormonu we krwi i tym samym na wynik oznaczenia. Przed badaniem należy poinformować lekarza o wszystkich stosowanych suplementach. Nie należy jednak odstawiać ich samodzielnie bez konsultacji.

Data dodania: 10 sierpnia, 2026 | Ostatnia aktualizacja: 10 sierpnia, 2026

Prezentowane informacje o charakterze medycznym powinny być traktowane jako ogólne wytyczne i nie zastępują one indywidualnej oceny lekarza w kwestii postępowania medycznego wobec każdego pacjenta. Lekarz, po dokładnym zbadaniu stanu pacjenta, ustala zakres i częstotliwość badań diagnostycznych oraz/lub procedur terapeutycznych, uwzględniając konkretne wskazania medyczne. Wszelkie decyzje medyczne są podejmowane w pełnym porozumieniu z pacjentem.

Autor artykułu

Redakcja CDT Medicus to zespół specjalistów i pasjonatów zdrowia, którzy dzielą się wiedzą na temat profilaktyki, diagnostyki oraz nowoczesnej medycyny. Naszym celem jest wspieranie w codziennym dbaniu o zdrowie i dobre samopoczucie.

Zobacz wszystkie artykuły →