Lipoproteina a (Lpa)

Badanie lipoproteiny a (Lpa) polega na oznaczeniu jej stężenia we krwi. Jest szczególnym rodzajem lipoproteiny, która budową przypomina cholesterol LDL, jednak jej podwyższony poziom wiąże się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju chorób sercowo-naczyniowych. Oznaczenie pomaga ocenić indywidualne ryzyko wystąpienia m.in. zawału serca, udaru mózgu czy zwężenia zastawki aortalnej.

Czym jest lipoproteina a (Lpa)?

Lipoproteina(a), oznaczana jako Lp(a), jest cząsteczką transportującą cholesterol we krwi. Jej stężenie jest w dużej mierze uwarunkowane genetycznie i przez całe życie pozostaje stosunkowo stałe. W przeciwieństwie do cholesterolu całkowitego czy LDL, poziom Lp(a) w niewielkim stopniu zależy od diety lub stylu życia.
Podwyższone stężenie Lp(a) uznawane jest za niezależny czynnik ryzyka rozwoju miażdżycy i chorób układu krążenia.

Kiedy warto wykonać badanie

  • w przypadku rodzinnego występowania chorób sercowo-naczyniowych,

  • w przypadku zawału serca lub udaru mózgu w młodym wieku u członków rodziny,

  • w przypadku podwyższonego poziomu cholesterolu LDL,

  • w przypadku podejrzenia rodzinnej hipercholesterolemii,

  • w przypadku oceny indywidualnego ryzyka sercowo-naczyniowego,

  • w przypadku nawracających incydentów sercowo-naczyniowych pomimo prawidłowego poziomu cholesterolu.

Jak przebiega badanie?

Badanie polega na pobraniu próbki krwi żylnej z żyły łokciowej. Jest to szybkie i bezpieczne badanie wykonywane w punkcie pobrań.
W większości przypadków badanie można wykonać niezależnie od pory dnia. Jeśli oznaczenie wykonywane jest razem z pełnym lipidogramem, lekarz może zalecić pobranie krwi na czczo.

Dlaczego warto wykonać badanie Lp(a)?

Oznaczenie lipoproteiny(a) pozwala lepiej ocenić ryzyko chorób sercowo-naczyniowych, zwłaszcza u osób z obciążonym wywiadem rodzinnym. Wynik może pomóc lekarzowi w podjęciu decyzji dotyczącej dalszej diagnostyki, profilaktyki oraz leczenia zaburzeń lipidowych.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania

Czy badanie Lp(a) wykonuje się tylko raz w życiu?

W wielu przypadkach tak. Ponieważ poziom lipoproteiny(a) jest głównie uwarunkowany genetycznie i pozostaje względnie stały, oznaczenie często wystarczy wykonać jednorazowo. O konieczności powtórzenia badania decyduje lekarz.

Czy wysoki poziom Lp(a) można obniżyć dietą?

Nie w istotnym stopniu. W przeciwieństwie do cholesterolu LDL, stężenie lipoproteiny(a) jest przede wszystkim uwarunkowane genetycznie, dlatego zmiana diety czy aktywność fizyczna mają na nie ograniczony wpływ.

Kto szczególnie powinien rozważyć wykonanie badania Lp(a)?

Badanie jest szczególnie zalecane osobom, u których w rodzinie występowały przedwczesne zawały serca, udary mózgu lub inne choroby sercowo-naczyniowe, a także pacjentom z rodzinną hipercholesterolemią lub niewyjaśnionym wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym.

Data dodania: 22 lipca, 2026 | Ostatnia aktualizacja: 22 lipca, 2026

Prezentowane informacje o charakterze medycznym powinny być traktowane jako ogólne wytyczne i nie zastępują one indywidualnej oceny lekarza w kwestii postępowania medycznego wobec każdego pacjenta. Lekarz, po dokładnym zbadaniu stanu pacjenta, ustala zakres i częstotliwość badań diagnostycznych oraz/lub procedur terapeutycznych, uwzględniając konkretne wskazania medyczne. Wszelkie decyzje medyczne są podejmowane w pełnym porozumieniu z pacjentem.

Autor artykułu

Redakcja CDT Medicus to zespół specjalistów i pasjonatów zdrowia, którzy dzielą się wiedzą na temat profilaktyki, diagnostyki oraz nowoczesnej medycyny. Naszym celem jest wspieranie w codziennym dbaniu o zdrowie i dobre samopoczucie.

Zobacz wszystkie artykuły →