Krew utajona w kale

Badanie krwi utajonej w kale to proste, nieinwazyjne badanie laboratoryjne, które pozwala wykryć niewidoczne gołym okiem śladowe ilości krwi w stolcu. Jest jednym z podstawowych badań wykorzystywanych w profilaktyce raka jelita grubego oraz diagnostyce chorób przewodu pokarmowego. Wczesne wykrycie nieprawidłowości umożliwia szybsze rozpoczęcie dalszej diagnostyki i, w razie potrzeby, leczenia.

Na czym polega badanie krwi utajonej w kale?

Badanie polega na analizie próbki kału pod kątem obecności niewielkich ilości krwi, które nie są widoczne podczas wypróżnienia. Krwawienie może pochodzić z różnych odcinków przewodu pokarmowego i nie zawsze powoduje zauważalne objawy.

Obecnie najczęściej wykonywane są nowoczesne testy immunochemiczne (FIT), które wykrywają ludzką hemoglobinę i charakteryzują się wysoką czułością oraz swoistością.

Kiedy warto wykonać badanie krwi utajonej w kale?

• osoby, które ukończyły 50. rok życia i wykonują badania profilaktyczne,

• mają przypadki raka jelita grubego w rodzinie,

• obserwują zmianę rytmu wypróżnień,

• cierpią na przewlekłe zaparcia lub biegunki,

• odczuwają bóle brzucha o niewyjaśnionej przyczynie,

• mają niedokrwistość z niedoboru żelaza,

• zauważają utratę masy ciała bez wyraźnej przyczyny,

• należą do grup zwiększonego ryzyka chorób jelita grubego.

Jak przygotować się do badania?

Przygotowanie zależy od rodzaju wykonywanego testu.

W przypadku nowoczesnych testów immunochemicznych (FIT), które są obecnie standardem, zazwyczaj:

• nie ma konieczności stosowania specjalnej diety,
• nie trzeba odstawiać większości leków (chyba że lekarz zaleci inaczej),
• próbkę należy pobrać zgodnie z instrukcją dołączoną do zestawu.

Warto poinformować lekarza o występujących krwawieniach z odbytu, miesiączce lub innych sytuacjach mogących wpłynąć na wynik badania.

Jak wygląda badanie?

Badanie wykonywane jest z próbki kału pobranej samodzielnie przez pacjenta do specjalnego pojemnika. Następnie próbka trafia do laboratorium, gdzie zostaje poddana analizie.

Jest to badanie całkowicie bezbolesne, bezpieczne i nieinwazyjne.

Co oznacza dodatni wynik badania?

Dodatni wynik oznacza, że w próbce wykryto obecność krwi. Nie oznacza to jednak automatycznie nowotworu.

Przyczyną dodatniego wyniku mogą być między innymi:

• polipy jelita grubego,
• rak jelita grubego,
• hemoroidy,
• szczelina odbytu,
• choroby zapalne jelit,
• uchyłki jelita,
• inne schorzenia przewodu pokarmowego.

W przypadku dodatniego wyniku lekarz zwykle zaleca wykonanie dalszej diagnostyki, najczęściej kolonoskopii.

Czy ujemny wynik wyklucza chorobę?

Nie zawsze. Ujemny wynik oznacza, że w badanej próbce nie wykryto krwi utajonej, jednak nie wyklucza całkowicie obecności choroby. Jeżeli utrzymują się niepokojące objawy, lekarz może zalecić wykonanie dodatkowych badań diagnostycznych.

Dlaczego warto wykonywać badanie krwi utajonej w kale?

Regularne wykonywanie badania pozwala wykryć wiele chorób przewodu pokarmowego na wczesnym etapie, często jeszcze przed pojawieniem się pierwszych objawów. Jest to jedno z podstawowych badań profilaktycznych w kierunku raka jelita grubego i może znacząco zwiększyć szanse na skuteczne leczenie w przypadku wykrycia zmian.

Najczęściej zadawane pytania

Data dodania: 8 lipca, 2026 | Ostatnia aktualizacja: 8 lipca, 2026