Bilirubina całkowita – badanie funkcji wątroby i dróg żółciowych

Bilirubina to barwnik żółciowy powstający w procesie rozpadu hemoglobiny z czerwonych krwinek. W warunkach fizjologicznych jest metabolizowana w wątrobie i wydalana z żółcią. Oznaczenie stężenia bilirubiny całkowitej we krwi pomaga ocenić funkcjonowanie wątroby, dróg żółciowych oraz procesy związane z metabolizmem hemoglobiny.

Wskazania do badania bilirubiny całkowitej

• Diagnostyka żółtaczki (zażółcenie skóry i białek oczu)
• Podejrzenie chorób wątroby (zapalenie, marskość, stłuszczenie)
• Choroby dróg żółciowych (kamica żółciowa, niedrożność)
• Monitorowanie leczenia chorób wątroby
• Ocena hemolizy (nadmiernego rozpadu czerwonych krwinek)
• Badania profilaktyczne w ramach prób wątrobowych

Wskazania do badania bilirubiny całkowitej

• Diagnostyka żółtaczki (zażółcenie skóry i białek oczu)
• Podejrzenie chorób wątroby (zapalenie, marskość, stłuszczenie)
• Choroby dróg żółciowych (kamica żółciowa, niedrożność)
• Monitorowanie leczenia chorób wątroby
• Ocena hemolizy (nadmiernego rozpadu czerwonych krwinek)
• Badania profilaktyczne w ramach prób wątrobowych

Jak przygotować się do badania?

• Badanie wykonuje się z próbki krwi żylnej.

• Zaleca się być na czczo – min. 8–12 godzin od ostatniego posiłku.

• Przed badaniem należy unikać alkoholu, intensywnego wysiłku fizycznego oraz bardzo tłustych potraw.

• Poinformuj lekarza o przyjmowanych lekach (np. antybiotykach, sterydach, lekach przeciwpadaczkowych), które mogą podwyższać poziom bilirubiny.

Normy bilirubiny całkowitej

Zakresy referencyjne mogą różnić się w zależności od laboratorium, ale najczęściej wynoszą:

• dorośli: 0,3–1,2 mg/dl (5–21 µmol/l),
• noworodki: wartości mogą być wyższe (tzw. żółtaczka fizjologiczna).

Dlaczego badanie GGTP jest ważne?

GGTP jest jednym z najczulszych wskaźników uszkodzenia wątroby spowodowanego alkoholem i toksynami. Wzrost enzymu przy równoczesnym podwyższeniu ALP wskazuje na choroby dróg żółciowych. Badanie to pozwala wcześnie wykryć poważne nieprawidłowości i wdrożyć odpowiednie leczenie.

Interpretacja wyników

• Podwyższona bilirubina:
  – choroby wątroby (zapalenie, marskość, nowotwory)
  – niedrożność dróg żółciowych (kamica, guz)
  – hemolioza (rozpad erytrocytów, np. w anemii hemolitycznej)
  – żółtaczka fizjologiczna noworodków
• Obniżona bilirubina:
  – zwykle nie ma znaczenia klinicznego i rzadko jest powodem niepokoju.

Dlaczego badanie bilirubiny jest istotne?

Podwyższony poziom bilirubiny bywa jednym z pierwszych objawów chorób wątroby i dróg żółciowych. Oznaczenie tego parametru jest częścią tzw. prób wątrobowych i pozwala szybko wykryć poważne nieprawidłowości w metabolizmie krwi i funkcjonowaniu wątroby.

Badania powiązane z bilirubiną

Dla pełniejszej diagnostyki lekarz często zleca razem z bilirubiną:

• USG jamy brzusznej – przy podejrzeniu chorób wątroby i dróg żółciowych.
• ALT i AST – do oceny uszkodzenia hepatocytów,
• GGTP i ALP (fosfataza zasadowa) – przy podejrzeniu cholestazy,
• morfologię z rozmazem – w diagnostyce anemii i hemolizy,

Najczęściej zadawane pytania

Zarezerwuj badanie bilirubiny całkowitej w CDT Medicus

Jeżeli zauważasz objawy takie jak żółtaczka, zmęczenie, ciemny mocz lub bóle w prawym podżebrzu – wykonaj badanie bilirubiny w CDT Medicus. Dzięki szybkim wynikom lekarz dobierze odpowiednią diagnostykę i leczenie.