Lutropina (LH) – badanie hormonu luteinizującego
Lutropina, znana jako LH (hormon luteinizujący), to hormon produkowany przez przysadkę mózgową. U kobiet odpowiada za dojrzewanie pęcherzyka Graafa i wywołanie owulacji, a u mężczyzn stymuluje komórki Leydiga w jądrach do produkcji testosteronu. Badanie LH wykonywane z krwi żylnej jest jednym z podstawowych testów w diagnostyce płodności oraz zaburzeń hormonalnych.
Wskazania do wykonania badania LH
- Diagnostyka niepłodności u kobiet i mężczyzn
- Ocena owulacji i cyklu miesiączkowego
- Nieregularne miesiączki lub brak miesiączki
- Podejrzenie przedwczesnej menopauzy
- Ocena rezerwy jajnikowej (wraz z FSH i AMH)
- Podejrzenie zaburzeń dojrzewania płciowego (przedwczesne lub opóźnione)
- Diagnostyka problemów hormonalnych u mężczyzn – spadek libido, niepłodność, niska produkcja testosteronu.
Jak się przygotować?
- Badanie najlepiej wykonać rano, na czczo.
- U kobiet ważny jest dzień cyklu – LH oznacza się często między 2. a 5. dniem cyklu oraz w okresie okołoowulacyjnym.
- Przed badaniem należy poinformować o przyjmowanych lekach hormonalnych, np. antykoncepcji, terapii zastępczej, sterydach.
Jakie są normy Lutropiny (LH)?
Zakres wartości różni się w zależności od płci, wieku i fazy cyklu:
- kobiety, faza folikularna: 1,9–12,5 mIU/ml
- kobiety, owulacja: 8,7–76,3 mIU/ml
- kobiety, faza lutealna: 0,5–16,9 mIU/ml
- menopauza: 15–54 mIU/ml
- mężczyźni: 1,5–9,3 mIU/ml
Interpretacja wyników
- Podwyższony LH u kobiet: może wskazywać na menopauzę, zespół policystycznych jajników (PCOS), pierwotną niewydolność jajników.
- Obniżony LH u kobiet: zaburzenia pracy przysadki lub podwzgórza, hiperprolaktynemię, stosowanie antykoncepcji hormonalnej.
- Podwyższony LH u mężczyzn: pierwotna niewydolność jąder, np. po zapaleniu jąder, w zespole Klinefeltera.
- Obniżony LH u mężczyzn: niedoczynność przysadki, otyłość, stres, przewlekłe choroby.
Dlaczego LH jest ważny?
LH działa w parze z FSH, regulując cykl miesiączkowy i proces owulacji. Jego nagły wzrost („pik LH”) jest niezbędny do pęknięcia pęcherzyka jajnikowego i uwolnienia komórki jajowej. Z tego względu badanie LH jest kluczowe w ocenie płodności i planowaniu ciąży. U mężczyzn LH pobudza wydzielanie testosteronu, co wpływa na potencję i produkcję nasienia.
Badania dodatkowe wykonywane z LH
Aby uzyskać pełny obraz gospodarki hormonalnej, LH bada się często równocześnie z:
- FSH (folikulotropina),
- estradiolem,
- progesteronem,
- prolaktyną,
- testosteronem (u mężczyzn),
- AMH (ocena rezerwy jajnikowej).
Zarezerwuj badanie LH w CDT Medicus
Badanie LH to klucz do diagnostyki płodności i zaburzeń hormonalnych. Skontaktuj się z CDT Medicus, aby wykonać oznaczenie i skonsultować wynik ze specjalistą endokrynologiem lub ginekologiem.
Najczęściej zadawane pytania
Czy badanie LH można wykonać w dowolnym dniu cyklu?
Można, ale największą wartość diagnostyczną ma, gdy lekarz zleci oznaczenie w określonym dniu cyklu (np. 2.–5. dzień lub okres owulacji).
Czy LH bada się razem z FSH?
Tak – stosunek LH do FSH ma duże znaczenie w diagnostyce PCOS i ocenie płodności.
Czy stres lub styl życia wpływają na poziom LH?
Tak – przewlekły stres, otyłość i intensywny wysiłek fizyczny mogą obniżać poziom LH i zaburzać owulację lub produkcję testosteronu.
Badania powiązane z LH
Badanie LH rzadko wykonuje się samodzielnie. Dla pełnej oceny gospodarki hormonalnej lekarz zwykle zleca także:
- FSH (hormon folikulotropowy) – razem z LH pozwala ocenić funkcjonowanie jajników i przysadki, a także stosunek LH/FSH istotny w diagnostyce PCOS.
- Estradiol i progesteron – badania uzupełniające w ocenie owulacji, cyklu miesiączkowego i płodności.
- Prolaktynę – jej podwyższony poziom może hamować wydzielanie LH i prowadzić do zaburzeń owulacji.
- Testosteron i inne androgeny – szczególnie przy podejrzeniu PCOS u kobiet lub niedoboru androgenów u mężczyzn.
- AMH (hormon antymüllerowski) – w diagnostyce rezerwy jajnikowej i planowaniu leczenia niepłodności.
- TSH i hormony tarczycy – zaburzenia tarczycy mogą pośrednio wpływać na cykl miesiączkowy i wydzielanie LH.
